FAQ

Via onderstaande FAQ’s kan u een antwoord vinden op de meest gestelde vragen die het ITAA ontving over de fusie en de gevolgen voor al haar leden. Wettelijke basis : Wet 17 MAART 2019 betreffende de beroepen van accountant en belastingadviseur zoals gewijzigd bij de Wet van 22 februari 2020 (hieronder “de Wet”)

ITAA leden

De leden en stagiairs die voor de fusie respectievelijk lid waren bij het BIBF en het IAB, behouden hun bevoegdheden. Hun beroepstitels zullen wijzigen, formeel gezien na de inwerkingtreding van alle bepalingen van de Wet.

Onderstaand schema licht dit in detail toe:

Vroegere titels IAB of BIBFITAA titels
Erkend boekhouder(Intern) Accountant
Erkend boekhouder-fiscalist(Intern) Fiscaal accountant
AccountantIntern gecertificeerd accountant
Accountant, ingeschreven in de deellijst van de externe accountantsGecertificeerd accountant
BelastingconsulentIntern gecertificeerd belastingadviseur
Belastingconsulent, ingeschreven in de deellijst van de externe belastingconsulentenGecertificeerd belastingadviseur
Accountant – BelastingconsulentIntern gecertificeerd (fiscaal) accountant
OF
Intern gecertificeerd belastingadviseur
Accountant – Belastingconsulent, ingeschreven in de deellijst van de externe accountants
en de deellijst van de externe belastingconsulenten
Gecertificeerd (fiscaal) accountant
OF
Gecertificeerd belastingadviseur

Gecertificeerd of niet?

Elke accountant mag opdrachten uitvoeren die voorbehouden zijn door de wet van 17 maart 2019.

Daarbovenop kunnen gecertificeerde accountants ook (assurance) opdrachten uitvoeren die leiden tot een attestering of een expertiseverslag bestemd om aan derden te worden afgegeven, waaronder die door het Wetboek van vennootschappen en verenigingen enkel toevertrouwd zijn aan de externe accountants of bedrijfsrevisor en de contractuele controle van KMO’s en kleine (i)vzw’s en stichtingen en de gedeelde wettelijk voorbehouden opdrachten bij KMO’s en kleine (i)vzw’s en stichtingen

Intern of extern?

Het ITAA overkoepelt zowel zogenaamd interne als externe leden. Externe leden mogen als zelfstandige in hoofdberoep of bijberoep opdrachten uitvoeren voor derden, terwijl de zogenaamd interne leden zich uitsluitend toeleggen op opdrachten in naam van de entiteit waarvoor ze op grond van een arbeidsovereenkomst of een door de overheid bezoldigde betrekking werkzaam zijn.

Stagiairs?

Tot slot volgt het ITAA het traject van de stagiair gecertificeerd accountant of -gecertificeerd belastingadviseur op. Stagiair gecertificeerd belastingadviseurs mogen dezelfde taken en opdrachten uitvoeren voor derden. Stagiair gecertificeerd accountants mogen dezelfde taken en opdrachten uitvoeren voor derden, behalve de opdrachten die leiden tot een attestering of een expertiseverslag bestemd om aan derden te worden afgegeven, waaronder alles wat door het Wetboek van vennootschappen en verenigingen uitgezonderd wordt toevertrouwd aan de externe accountants of bedrijfsrevisoren (zijnde de zogenaamd bijzondere opdrachten) en de contractuele controle van KMO’s en kleine (i)vzw’s en stichtingen en de gedeelde wettelijk voorbehouden opdrachten bij KMO’s en kleine (i)vzw’s en stichtingen

HUIDIGE TITELS
BIBF of IAB
TITELS ITAA (NL)FransEngels
Erkend boekhouder BIBFAccountantExpert-comptableAccountant
Erkend boekhouder-fiscalist BIBFFiscaal accountantExpert -comptable fiscalisteTax accountant
Accountant IABGecertificeerd accountantExpert -comptable certifiéCertified accountant
Belastingconsulent IABGecertificeerd belastingadviseurConseiller fiscal certifiéCertified tax advisor
Accountant – Belastingconsulent IABGecertificeerd (fiscaal )accountant OF
gecertificeerd belastingadviseur
Expert -comptable (et fiscal) certifié OF Conseiller fiscal certifiéCertified (tax) accountant
OF
Certified tax advisor

Voor de correcte Duitstalige beroepstitels is het wachten op de officiële vertaling van de Wet van 17 maart 2019 in het Duits.

Deze voorwaarden zijn voorzien in artikelen 21 en 22 van de Wet van 17 maart 2019.

De accountants en fiscaal accountants (voorheen genoemd erkende boekhouders en erkende boekhouders-fiscalisten) die dit wensen , zullen kunnen gebruikmaken van een in de wet ingeschreven “passerelle” (of step-up) om de beroepstitel en de bijhorende bijkomende opdrachten te verwerven van een gecertificeerd accountant ofwel de beroepstitel van een gecertificeerd belastingadviseur.

Zij dienen hiervoor een examen af te leggen (bestaande uit een schriftelijke en mondelinge proef ). Er dient benadrukt te worden dat dit een mogelijkheid is, zeker geen verplichting. Ieder behoudt immers zijn eigen bevoegdheden.  Er zijn  geen verdere diploma- , stage -of ervaringsvereiste aan gekoppeld.

Dit bekwaamheidsexamen omvat volgende vakken :

a) Voor een (fiscaal) accountant - ex erkend boekhouder (-fiscalist) die gecertificeerd accountant wenst te worden :

1° consolidatie;

2° interne controle;

3° accountantsonderzoek;

4° bijzondere opdrachten in het vennootschaps- en verenigingsrecht;

5° juridische beroepsnormen betreffende wettelijke en contractuele opdrachten voorhouden aan de gecertificeerde accountants.

Het betreft de specifieke vakken verbonden aan de bijzondere (controle)opdrachten die niet voorzien zijn in het normale “stagecurriculum” van een erkend boekhouder(-fiscalist) maar wel in dat van een huidig gecertificeerd (fiscaal) accountant.

b) Voor een accountant (voorheen genoemd erkend boekhouder) die gecertificeerd belastingadviseur (voorheen genoemd belastingconsulent) wenst te worden :

1° personenbelasting;

2° vennootschapsbelasting;

3° belasting over de toegevoegde waarde;

4° beginselen van de registratie- en successierechten;

5° fiscale procedure;

6° beginselen van het Europees en internationaal fiscaal recht.

c) Voor een fiscaal accountant (voorheen genoemd erkend boekhouder –fiscalist) die gecertificeerd (fiscaal) accountant wenst te worden :

1° consolidatie;

2° interne controle;

3° accountantsonderzoek;

4° bijzondere opdrachten in het vennootschaps- en verenigingsrecht;

5° juridische beroepsnormen betreffende wettelijke en contractuele opdrachten voorhouden aan de gecertificeerde accountants.

d) Voor een fiscaal accountant (voorheen erkend boekhouder –fiscalist) die gecertificeerd belastingadviseur (voorheen genoemd belastingconsulent) wenst te worden : een examen betreffende de beginselen van het Europees en internationaal fiscaal recht

Dergelijke “passerelles” worden enkel voorzien naar de nieuwe beroepstitels die men nog kan verwerven binnen het ITAA (via normale parcours ) en niet naar de vroegere beroepstitels of combinatie van beroepstitels met hun nieuwe benaming. Deze hebben immers een uitdovend karakter.

Inwerkingtreding : vanaf de inwerkingtreding van alle bepalingen van de Wet via een specifiek koninklijk besluit dat verwacht wordt in 2020.

Er is een overgangsperiode voorzien van maximaal vier jaar (vanaf 01/06/2019) waarin de overgangsraad alle maatregelen treft om de werking van het ITAA operationeel te maken. Van zodra alle wettelijke en operationele maatregelen door deze overgangsraad werden getroffen zullen alle bepalingen van de Wet in werking treden (via een specifiek KB) en zullen het BIBF en het IAB ophouden te bestaan. Dit KB wordt verwacht in de loop van het tweede semester van 2020. Noteer alvast dat het ITAA reeds werkt en dat alle diensten reeds vanuit één locatie werken ten dienste van de leden.

Elke lid (dus ook de accountant en de fiscaal accountant) van het ITAA met minstens vijf jaar ervaring als beroepsbeoefenaar (welke beroepstitel hij ook draagt) kan stagemeester zijn van de nieuwe stagiairs gecertificeerd accountant of gecertificeerd belastingadviseur die hun stageaanvraag doen bij het ITAA na de inwerkingtreding van de Wet.

Een nieuw instituut betekent zeker op termijn ook éénzelfde soort lidnummer. Momenteel zal evenwel ieder lid en stagiair zijn lidnummer behouden zoals dit werd toegekend door hetzij IAB hetzij BIBF.

Iedereen die ingeschreven was bij het BIBF of het IAB op datum van 01/06/2019 blijft zijn inschrijving, zijn hoedanigheid en zijn bevoegdheden houden. De nieuwe beroepstitels, die U in afwachting van de inwerkingtreding van alle bepalingen van de Wet reeds mag gebruiken, vindt U via FAQ: Kan u de nieuwe titels nog even verduidelijken aub?

De beroepsbeoefenaars zullen nog één unieke toegang hebben tot het beroep met weliswaar twee onderscheiden opties: hetzij gecertificeerd accountant hetzij gecertificeerd belastingadviseur. Beide beroepstitels kunnen niet langer tegelijk worden gecombineerd. Wel voorziet de wet dat de gecertificeerd accountant zijn fiscale kennis kan aantonen door de titel van gecertificeerd “fiscaal” accountant te dragen.

De inschrijving in het openbaar register van de leden zal onderworpen worden aan vier basisvoorwaarden:
- in het bezit zijn van een bij wet erkend diploma,
- het slagen in het toelatingsexamen,
- het volbrengen van een stage van drie jaar en
- het slagen in een praktisch bekwaamheidsexamen. De nadere details worden momenteel uitgewerkt en zullen worden vastgelegd in een nog te publiceren koninklijk besluit.

Zoals U kan merken opteerde de wetgever hier voor een vergelijkbaar stageparcours als datgene wat in voege was voor IAB-stagiairs.

Diploma: Samengevat kan hier gesteld worden dat alle diploma’s (middenstandsonderwijs- Syntra, graduaten, bachelors en masters) die voorheen toegang gaven tot de stage van het beroep (hetzij bij het BIBF hetzij bij het IAB) dat ook in de toekomst zullen doen. Een volledige lijst vindt U terug in artikel 12 van de Wet.

Toelatingsexamen (voorafgaand aan de stage) en praktisch bekwaamheidsexamen (aan het einde van de stage): Het ITAA zal een stagereglement uitwerken waarin vrijstelling voor het toegangsexamen wordt voorzien op basis van behaalde studiepunten. Tevens zal een convenant worden uitgewerkt met de onderwijswereld waardoor op termijn ruime vrijstellingen kunnen genoten worden en dit niet alleen voor het toelatingsexamen maar ook voor het praktisch bekwaamheidsexamen voor die stagiairs die houder zijn van één of meerdere diploma’s. Dit voor zover de specifieke vakken die werden afgelegd tijdens de studies voldoende studiepunten bevatten. Men zal deze gespecialiseerde opleidingen in accountancy en/of fiscaliteit, met het oog op het behalen van “vrijstellingen”, ook kunnen volgen tijdens de stage.

Stage: de stage duurt minimaal drie jaar en maximaal acht jaar. Wie na acht jaar stage niet geslaagd is in het praktisch bekwaamheidsexamen, zal een “cooling- off” periode van 3 jaar in acht moeten nemen alvorens een nieuwe stage aan te vatten.

Praktisch bekwaamheidsexamen: De beroepsbekwaamheid zal blijken uit het slagen in het praktisch bekwaamheidsexamen (schriftelijk en mondeling gedeelte) op het einde van de stage.

Tot slot voorziet de Wet ook dat eenieder die zijn stage reeds aanving bij hetzij het BIBF hetzij het IAB, deze stage kan verderzetten volgens de regels die gelden binnen het instituut “van herkomst”. Dit uiteraard met behoud van de gepresteerde stageduur. Deze specifieke overgangsmaatregel inzake de stage geldt gedurende een periode van 6 jaar te rekenen vanaf de aanvang van de stage bij zijn instituut van herkomst.

Een lid dat voor de inwerkingtreding van de fusiewet reeds de hoedanigheid had van “accountant IAB” zal binnen het ITAA automatisch de beroepstitel dragen van “certified accountant ITAA “in het Engels of “gecertificeerd accountant ITAA” in het Nederlands. Voor de ex-BIBF leden is er een mogelijkheid om via een praktisch bekwaamheidsexamen deze titel te verwerven . Zie hiervoor FAQ: Wat zijn de voorwaarden om gecertificeerd accountant te worden voor de beroepsbeoefenaars die reeds werden erkend door het BIBF?

Ondanks dat de nieuwe beroepstitels juridisch nog niet in voege zijn, is het nu reeds toegelaten deze te gebruiken om zich voor te stellen of te profileren. (website, visitekaartjes, briefpapier, enz...). Gezien de inwerkingtreding van de fusiewet voorzien is in de komende maanden, zal er evenwel geen actief vervolgbeleid worden gevoerd door het Instituut betreffende het gebruik van de toekomstige beroepstitels.
Voor officiële documenten(vb. oprichting vennootschap) raden wij U aan om nog geen verwijzing te maken naar het ITAA en haar nieuwe beroepstitels.

In dezelfde logica, mag U ook reeds gebruik maken van het nieuwe logo van het ITAA. U vindt dit via deze link.

Het ITAA bestaat reeds en zal zo bijvoorbeeld reeds een eerste algemene vergadering kunnen organiseren in 2020. De volledige inwerkingtreding van alle bepalingen van de Wet dient te gebeuren via een specifiek koninklijk besluit. Wij verwachten dat dit op korte termijn (juli-september 2020) zal worden gepubliceerd in het Belgisch staatsblad. Tegelijk zullen dan ook de nieuwe regels betreffende de stage, het openbaar register, de werkingsregels en het huishoudelijk reglement worden gepubliceerd.

Zie FAQ: Blijven de modaliteiten van de stage dezelfde binnen het ITAA?

Zie FAQ: Blijven de modaliteiten van de stage dezelfde binnen het ITAA?

Conform het nieuwe traject dat voorzien zal worden voor de nieuwe leden (hetzij gecertificeerd belastingadviseur hetzij gecertificeerd accountant), kunnen de huidige leden die de titels van accountant en belastingconsulent combineren vanaf de inwerkingtreding van de Wet kiezen tussen voor één van beide titels:
- hetzij gecertificeerd (fiscaal) accountant
- hetzij gecertificeerd belastingadviseur

Artikel 14 van de fusiewet bepaalt dat “De stagecommissie kan, onder de voorwaarden bepaald door de Koning, de stage inkorten of een vrijstelling van de stage toestaan wanneer de persoon ten minste zeven jaar relevante ervaring met de uitoefening van het beroep kan aantonen."
Via het (nog te publiceren) koninklijk besluit betreffende de stage zal voorzien worden dat personen op basis van 7 jaar beroepservaring worden vrijgesteld van de verplichtingen inzake het diploma, het toetredingsexamen en de stage. Wel zullen zij het praktisch bekwaamheidsexamen moeten afleggen.
De beroepservaring moet verworven zijn op het vlak van de accountancy of de fiscaliteit en op basis daarvan kunnen zij hetzij het praktisch bekwaamheidsexamen afleggen van gecertificeerd (fiscaal) accountant hetzij gecertificeerd belastingadviseur.